Hướng dẫn cách thụ phấn cho cà chua, trái đậu đầy cành

Cách thụ phấn cho cà chua là yếu tố quan trọng quyết định tỷ lệ đậu trái và năng suất của cây, đặc biệt khi trồng trong nhà lưới, ban công hoặc điều kiện ít côn trùng. Nếu không được hỗ trợ thụ phấn đúng cách, hoa cà chua rất dễ rụng, đậu trái kém hoặc cho quả nhỏ, méo. Nắm vững cách thụ phấn cho cây cà chua dưới bài viết sau cùng AQ Bio để giúp cây ra quả đồng đều, nâng cao chất lượng và hiệu quả trồng trọt.

Tìm hiểu về cách thụ phấn cho cà chua

Cách thụ phấn cho cà chua thường được hiểu là kỹ thuật thụ phấn được thực hiện bằng tay. Khi áp dụng phương pháp này, những bông hoa cái trên cây đều được thụ phấn đồng đều, từ đó hình thành thật nhiều trái, những trái được thụ phấn đủ sẽ cho chất lượng tốt, trái ít bị dị dạng, chắc cuống và dày thịt, ít hạt. Khi thực hiện kỹ thuật này không khó, nhưng cần làm đúng và chính xác thì cây mới cho trái, làm sai có thể hoa không đậu nổi quả hoặc cho nhiều trái dị dạng, không đạt chất lượng tiêu chuẩn.

Vì sao cần thực hiện cách thụ phấn cho cà chua?

Việc áp dụng cách thụ phấn cho cà chua không chỉ giúp cây đậu quả mà còn ảnh hưởng trực tiếp đến năng suất và chất lượng trái. Phương pháp này chỉ nên dùng cho những khu vườn trồng số lượng ít tại nhà, được trồng tại những khu vườn nhỏ. Vậy có cần thụ phấn cho cà chua không, câu trả lời dưới đây sẽ cho thấy được tầm quan trọng của kỹ thuật này:

➡️ Thụ phấn nhân tạo giúp cải thiện năng suất, đặc biệt trong môi trường khép kín như nhà kính, sân thượng hoặc trong thời tiết xấu côn trùng thụ phấn ngoài tự nhiên không hoạt động.

➡️ Hỗ trợ thụ phấn sẽ giúp tăng tỷ lệ đậu quả rõ rệt, hạn chế tình trạng rụng hoa sinh lý và giúp quá trình hình thành trái diễn ra ổn định.

➡️ Trường hợp trồng cà chua ngoài trời, thời tiết có thể thay đổi đột ngột khiến quá trình thụ phấn tự nhiên gặp nhiều khó khăn. Tình trạng rụng hoa hay không đủ điều kiện để phát triển quả sẽ xảy ra, vì thế có sự tác động từ con người vào quá trình thụ phấn sẽ giảm bớt tình trạng này.

➡️ Khi quá trình thụ phấn diễn ra thuận lợi, trái sẽ phát triển đều, ít bị dị dạng, vỏ đẹp và đạt trọng lượng đạt chuẩn, từ đó giúp nâng cao giá trị thương phẩm, bà con bán được giá cao.

➡️ Giúp cây đảm bảo được tỷ lệ thụ phấn ngay khi không có gió, ít gió; ít phụ thuộc hơn vào các loài côn trùng thụ phấn, vì khi gặp thời tiết xấu chúng thường ẩn nấp và cũng không sinh sống nhiều ở các khu đô thị.

Cà chua có tự thụ phấn được không?

Cây cà chua là cây đơn tính có thể tự thụ phấn, vì đơn tính là có cả bộ phận đực và cái trên một bông hoa. Chính vì thế, nhiều người cho rằng hoa cà chua được xem là loại hoa “hoàn chỉnh” vì có cả phần nhụy hoa cái và nhị hoa đực trong mỗi lần nở.

Nói một cách dễ hiểu hơn, mọi người không cần trồng hai cây cà chua để tạo ra quả cà chua. Chỉ có điều, quá trình thụ phấn không tự nhiên mà xảy ra, chúng cần được di chuyển phần đực sang phần cái nhờ vào gió hoặc côn trùng thụ phấn. Có phấn hoa đực rơi vào bộ phận cái của hoa mới diễn ra quá trình tự thụ phấn.

Tuy nhiên, thực tế không phải vườn lúc nào cũng có gió hay côn trùng bay đến hỗ trợ. Vậy nên cách tốt nhất để giúp cây cà chua được thụ phấn phải áp dụng kỹ thuật thụ phấn nhân tạo từ con người.

Trường hợp không tiến hành cách thụ phấn cho cà chua

Nhiều nhà vườn khi áp dụng cách thụ phấn cho cà chua bằng các phương pháp nhân tạo nhưng lại “nước đổ lá khoai”, không mang lại hiệu quả, trái vẫn không đậu quả, thì khả năng cao đã gặp phải một số lý do như sau:

➡️ Khi cây đang yếu hoặc bị bệnh, việc không đậu trái không thành công là do cây trồng có thể bị nhiễm bệnh, sức đề kháng đang gặp vấn đề ảnh hưởng đến quá trình thụ phấn, nên thụ phấn thủ công cũng không mang lại hiệu quả.

➡️ Cây thiếu ánh sáng, đặc biệt không đủ khoảng 6 – 8 giờ nắng mỗi ngày, thì dù có hỗ trợ thụ phấn, cây vẫn khó đậu trái.

➡️ Tiếp đó là cây bị sâu bệnh gây hại, làm ảnh hưởng đến sức sinh trưởng và khả năng ra hoa, đậu quả.

➡️ Nhiệt độ không ổn định, quá nóng hoặc quá lạnh, khiến hạt phấn kém chất lượng và khó thụ phấn thành công.

➡️ Khi cây không ra hoa hoặc hoa phát triển kém, thường do bón thừa đạm (nitơ), lúc này không có hoa để thụ phấn nên cần điều chỉnh dinh dưỡng trước.

Hướng dẫn các bước thực hiện cách thụ phấn cho cà chua

Trên thực tế, nhiều nhà vườn thường hay bỏ qua một vài bước và thực hiện chưa đúng cách nên kết quả chưa đạt hiệu quả cao. Để thụ phấn thành công, bà con cần thực hiện đầy đủ các cách thụ phấn cho cà chua dưới nội dung như sau.

Thời điểm thực hiện cách thụ phấn cà chua

Thời điểm tốt nhất để tiến hành cách thụ phấn cho hoa cà chua là vào giữa ngày (buổi trưa). Lúc này, cây sẽ có nhiều bông hoa nở khỏe mạnh, màu hoa vàng tươi, dễ dàng thực hiện kỹ thuật thụ phấn. Nhưng không phải ngày nào cũng được mà phải chọn ngày có nắng ấm, ẩm độ thấp. Ở khu vực có khí hậu ẩm ướt hoặc mới gặp mưa, thụ phấn thủ công vẫn thực hiện được.

Nhiều bà con thắc mắc, lắc mạnh cây có thụ phấn được không. Việc rung lắc cây sẽ giải phóng phấn hoa đến các bộ phận hoa cái trên cây. Tuy nhiên phương pháp này được khuyên nên hạn chế, vì nếu lỡ lắc mạnh sẽ rất dễ làm rụng hoa cà chua.

Cách thụ phấn hoa cà chua bằng cọ sơn

✅ Về cách thụ phấn cây cà chua có thể dùng cọ sơn nhỏ hoặc bàn chải đánh răng, nhưng vẫn nên chọn cọ sơn nhỏ vì phần đầu mềm và nhỏ nên dễ khuếch tán, thụ phấn cho cây cà chua hơn.

✅ Với hoa cà chua, bà con không cần phải xác định đâu là hoa đực, đâu là hoa cái như các loại hoa màu khác như bí, bầu,… Mà chỉ cần dùng cọ sơn di nhẹ xung quanh bên trong bông hoa để chuyển phấn hoa từ bông này sang bông khác.

✅ Với những giống khác trong vườn, bà con vẫn có thể tiến hành việc thụ phấn chéo cho hai cây khác nhau. Nhiều bà con lo sợ việc thụ phấn chéo này, bà con yên tâm nó sẽ không ảnh hưởng đến việc tạo quả mà chỉ ảnh hưởng đến hạt tạo ra trong trái.

✅ Khi thực hiện cách thụ phấn cho cà chua cần thực hiện nhẹ nhàng vì hoa cà chua rất mỏng manh và có thể bị rách và rụng khỏi cây. Vẫn nên thực hiện việc thụ phấn bằng tay trần vì đeo găng tay sẽ rất khó để di chuyển cọ được thuần thục và nhẹ nhàng. Và bà con cũng không cần lo lắng nếu lỡ làm rơi một vài bông, vì cây sẽ mọc lại tiếp sau vài ngày.

✅ Phương pháp này phải thực hiện lại sau vài ngày để đảm bảo tỷ lệ đậu trái 100% cho cây.

Dấu hiệu nhận biết cà chua đã được thụ phấn thành công

Muốn biết cây cà chua đã được thụ phấn thành công hay chưa, quý bà con có thể quan sát thông qua các bộ phận trên cây và sự thay đổi của hoa trên cành.

✅ Phần cuống trái vẫn xanh và đang dần phát triển thành một cục u nhỏ màu xanh lá cây ở gốc thì đây là dấu hiệu cho thấy thụ phấn thành công và trái đang được phát triển thuận lợi. Nếu như thấy phần thân hoa chuyển sang màu vàng và bắt đầu héo đi, không thấy dấu hiệu to ra ở phần gốc thì hoa này vẫn chưa được thụ phấn thành công.

✅ Ở cả hai trường hợp đậu hay không đậu quả thì hoa vẫn sẽ rụng khỏi cây, nên bà con không cần lo lắng về hiện tượng sinh lý này. Khi một bông hoa được thụ phấn sẽ bắt đầu héo sau 24 giờ và rụng khỏi cây chỉ sau vài ngày.

✅ Điểm lưu ý tiếp theo đó là tùy vào bà con trồng giống cây xác định hay không xác định, mà sẽ có thời gian ra hoa khác nhau. Với cây xác định chỉ cho hoa trong khoảng 2 tuần, còn với cây không xác định sẽ cho hoa suốt mùa, cây còn phát triển là sẽ cho ra hoa tiếp.

Kỹ thuật chăm sóc sau khi thực hiện cách thụ phấn cho cà chua

Sau cách thụ phấn cho cà chua, cây bắt đầu đậu trái, cần điều chỉnh chế độ chăm sóc để giúp quả phát triển tốt và hạn chế rụng trái như sau:

✅ Hạn chế bón đạm vì nếu dư thừa sẽ khiến cây chỉ tập trung phát triển lá mạnh, giảm khả năng nuôi trái. Thay vào đó là bổ sung các loại phân bón giàu lân để hỗ trợ hình thành quả to, chắc và chất lượng.

✅ Thông thường, sau khi hoa nở khoảng 2 – 3 tuần, quả sẽ phát triển rõ rệt. Tuy nhiên, chỉ sau khoảng 1 tuần là có thể nhận biết việc thụ phấn có thành công hay không.

✅ Khi trái đã hình thành, việc quan trọng là duy trì tưới nước đều đặn vào gốc, tránh tưới lên lá để hạn chế nấm bệnh, đồng thời thường xuyên theo dõi tình trạng cây để xử lý kịp thời nếu có dấu hiệu sâu bệnh.

✅ Ngoài ra, nên đảm bảo điều kiện môi trường phù hợp với nhiệt độ lý tưởng từ 21 – 29°C và độ ẩm dưới 70% để cây phát triển tốt và hạn chế bệnh hại.

✅ Có thể sử dụng thêm các sản phẩm kích đậu trái sinh học như Kfruit để tăng tỷ lệ đậu quả và giúp trái phát triển tốt hơn, quả to đều, đảm bảo chất lượng hơn.

✅ Đồng thời, nên dùng dầu neem hoặc thuốc sinh học (điển hình như Phy Fusaco và Mebe Pa) để phòng trừ sâu bệnh an toàn, giúp cây khỏe mạnh và nâng cao chất lượng trái.

Tăng khả năng đậu trái cho cây cà chua bằng thuốc kích trái Kfruit

Ngoài áp dụng các cách thụ phấn cho cà chua từ phương pháp nhân tạo do con người tác động, để gia tăng tỷ lệ đậu quả cho vườn cà chua bà con nên dùng các loại thuốc, phân bón giúp kích ra trái an toàn. Điển hình như phân bón sinh học kích ra trái kfruit, giúp cây ra trái đồng đều, tỷ lệ đậu quả cao, đảm bảo chất lượng đạt tiêu chuẩn.

Thành phần thuốc kích ra trái cà chua Kfruit

✅ Kẽm (Zn): 1.000 mg/l

✅ Bo (B): 3.500 mg/l

✅ pHH2O: 6

✅ Tỷ trọng: 1.1.

Công dụng thuốc kích đậu quả cà chua Kfruit

✅ Giúp cây quất thụ phấn thuận lợi hơn, nâng cao tỷ lệ đậu quả và cải thiện chất lượng trái sau này

✅ Hạn chế tình trạng rụng hoa, rụng trái non, giúp vườn quất phát triển ổn định.

✅ Cung cấp thêm dưỡng chất cần thiết, kích thích cây ra đọt non khỏe, lá xanh dày, cành nhánh phát triển tốt.

✅ Tăng cường sức đề kháng, giúp cây quất chịu đựng tốt hơn trước điều kiện thời tiết bất lợi.

Hướng dẫn cách dùng thuốc đậu quả cà chua

✅ Pha 500ml Kfruit với khoảng 200 – 400 lít nước, sau đó phun đều lên tán lá hoặc tưới trực tiếp vào gốc cây quất trong các giai đoạn cây ra hoa nhiều, đậu quả non và thời kỳ nuôi quả để đạt hiệu quả tốt nhất.

Nhìn chung, việc nắm vững cách thụ phấn cho cà chua sẽ giúp bà con chủ động hơn trong quá trình canh tác, đặc biệt khi điều kiện tự nhiên không thuận lợi. Chỉ cần thực hiện đúng kỹ thuật và kết hợp chăm sóc hợp lý, cây sẽ tăng khả năng đậu trái, cho năng suất ổn định và chất lượng cao. Những thông tin được AQ Sinh học chia sẻ hy vọng sẽ là nguồn tham khảo hữu ích, giúp quý nhà vườn áp dụng hiệu quả trong thực tế trồng trọt.