Nguyên nhân rụng que diêm sầu riêng và Cách phòng trừ

Rụng que diêm sầu riêng là hiện tượng phổ biến trong giai đoạn cây ra hoa, đậu trái non, khiến tỷ lệ đậu quả giảm và ảnh hưởng trực tiếp đến năng suất. Nguyên nhân rụng que diêm thường liên quan đến thời tiết bất lợi, thiếu dinh dưỡng hoặc cây bị stress sinh lý. Xác định đúng nguyên nhân và áp dụng cách xử lý kịp thời sẽ giúp hạn chế rụng hoa, tăng khả năng đậu trái và ổn định năng suất vườn sầu riêng. Cụ thể hơn về tình trạng sầu riêng bị rụng que diêm có ảnh hưởng như thế nào, hãy cùng Sinh học AQ theo dõi bài viết dưới đây nhé.

Tìm hiểu về tình trạng rụng que diêm sầu riêng

Rụng que diêm sầu riêng là hiện tượng trái non (chưa hoàn thiện) bị rụng hàng loạt, mất kiểm soát, không giống như rụng sinh lý chỉ rụng một phần ít, tình trạng này thường xảy ra khi sầu riêng xổ nhụy thành công khoảng 5 – 7 ngày. Đây là vấn đề mà nhiều nhà vườn trồng sầu hay gặp, khiến bà con lo lắng và nếu tình trạng này diễn ra cục bộ, cây nào cũng bị sẽ rất có thể khiến vườn bị giảm năng suất nghiêm trọng và thậm chí mất trắng mùa vụ.

Rụng que diêm sầu riêng nguyên nhân do đâu?

Cây sầu riêng nhà bà con bị tình trạng rụng que diêm sầu riêng rất có thể bị một trong những nguyên nhân sau đây:

➡️ Rụng sinh lý: Hiện tượng này là do hạt phấn không đủ chất lưỡng khi đang trong quá trình dưỡng bông hay khi xổ nhụ tưới nước quá nhiều khiến hạt phấn bị trôi bớt, khiến cây dù có thụ phấn nhưng không đạt tỷ lệ đậu cao khiến phần que diêm bị rụng hàng loạt.

➡️ Cây đi đọt trong khi đang xổ nhụy: Đây là lý do hàng đầu, phổ biến ở nhiều vườn khi đang trong quá trình dưỡng bông mà không quản lý đọt dẫn tới đọt phát triển liên tục, cạnh tranh dinh dưỡng trực tiếp với bông, trái. Để tránh suy yếu cây cùng với cơ chế luôn ưu tiên dinh dưỡng cho việc nuôi đọt rồi mới đến hoa, trái; thì việc rụng que diêm hàng loạt là điều khó tránh khỏi.

➡️ Thiếu dinh dưỡng: Một trong những nguyên nhân tiếp theo khiến sầu riêng bị rụng que diêm phải kể đến đó là cung cấp không đủ các chất cần thiết trong giai đoạn cây ra trái khoảng 5 – 7 ngày. Bón quá ít phân, khiến bộ rễ trở nên suy yếu, dẫn đến khả năng hấp thụ dinh dưỡng kém, trái nhận dinh dưỡng quá ít sẽ tự động rụng hàng loạt.

➡️ Bị rụng do sâu bệnh: Ở giai đoạn này, cây sầu riêng cực kỳ nhạy cảm và dễ bị sâu bệnh tấn công. Đặc biệt là các loài rầy rệp hút chích dinh dưỡng, hay bị nhiễm nấm bệnh gây thối cuống, rụng trái,… Nếu như có biện pháp phòng trừ kịp thời sẽ khiến toàn bộ cây đều bị nhiễm bệnh, que diêm bị rụng hàng loạt do sự tấn công mạnh mẽ từ sâu bệnh.

➡️ Thời tiết thay đổi: Những trận mưa đột ngột, đặc biệt mưa đêm, sự chênh lệch giữa ngày đêm khiến cây dễ bị sốc nhiệt và sốc nước. Những sự thay đổi đột ngột này khiến cây không kịp thích ứng, mà bản chất cây sầu riêng cũng dễ nhạy cảm nên rất dễ bị stress, từ đó tự động rụng que diêm hàng loạt để cân bằng sinh lý.

Dấu hiệu nhận biết rụng que diêm sầu riêng

Khi cây bị rụng que diêm sầu riêng có các dấu hiệu dễ dàng nhận biết như sau:

➡️ Rụng que diêm thường xảy ra sau khi thụ phấn, cây bước vào giai đoạn chọn lọc trái non. Những trái yếu, thụ phấn không đạt hoặc nhận không đủ dinh dưỡng sẽ tự động rụng. Giai đoạn này được gọi là que diêm, trái nhỏ, cuống mảnh như que diêm. Khi rụng, phần cuống sẽ teo nhỏ lại, dần khô đi nên mới được gọi là quê diêm.

➡️ Hiện tượng thường rụng ở mức 20 – 30% sau khoảng 5 – 10 ngày khi đã đậu trái, nhưng rụng quá mức này, cây có thể đã bị nhiễm hoặc do yếu tố bên ngoài tác động.

➡️ Cây rụng nhiều, hàng loạt thường đi kèm với các dấu hiệu như: Cuống trái mềm, bị nhũn, thâm đen thường sẽ do nấm tấn công sau mưa ẩm kéo dài.

➡️ Trái bị teo nhỏ, không phát triển thêm có thể do thiếu dưỡng chất vi lượng. Cũng còn một số que diêm còn trên cây nhưng phát triển chậm sẽ dễ bị rụng khi có gió hoặc lay nhẹ cây.

Hậu quả khi rụng que diêm sầu riêng quá nhiều

Nếu như tình trạng rụng que diêm sầu riêng ngày càng trở nên nghiêm trọng, rụng hàng loạt, gần như không còn trái non trên cây, sẽ gây ra rất nhiều hậu quả nặng nề, đặc biệt liên quan trực tiếp đến năng suất, chất lượng mùa vụ.

• Khi rụng que diêm quá mức, số lượng trái giữ lại trên cây rất ít, thậm chí có thể mất trắng vụ. Điều này ảnh hưởng trực tiếp đến nguồn thu nhập của các nhà vườn trồng sầu.
• Khiến cây mất cân đối sinh trưởng, khi bị rụng trái hàng loạt, lượng dinh dưỡng để tích lũy để nuôi trái sẽ chuyển qua kích thích cây phát triển đọt, làm rối loạn chu kỳ sinh trưởng và ảnh hưởng đến khả năng ra hoa của vụ sau.
• Bên cạnh đó, rụng que diêm nhiều còn làm suy giảm sức cây về lâu dài. Cây đã tiêu hao năng lượng cho quá trình ra hoa, đậu trái nhưng không thu được kết quả, nếu không được chăm sóc và phục hồi hợp lý sẽ dễ rơi vào trạng thái suy yếu, kém phát triển và khó cho năng suất ổn định ở các mùa tiếp theo.
• Rụng trái quá nhiều cũng ảnh hưởng đến chất lượng những trái còn lại trên cây. Khi cây bị mất cân bằng dinh dưỡng, các trái giữ lại có thể phát triển không đồng đều, dễ bị méo, sượng hoặc giảm chất lượng cơm, làm giảm giá trị thương phẩm khi thu hoạch.
• Khiến nhà vườn gặp nhiều khó khăn trong việc quản lý và chăm sóc vườn. Mất thêm thời gian và công sức để phục hồi cho cây, tốn chi phí mua thuốc ngăn chặn tình trạng này diễn ra nặng thêm.

Biện pháp phòng trừ chống rụng que diêm sầu riêng

Cần chủ động áp dụng các biện pháp phòng trừ chống rụng que diêm sầu riêng ngay lập tức sẽ giúp giảm tỷ lệ rụng trái non mà còn góp phần ổn định năng suất và nâng cao chất lượng trái khi thu hoạch. Dưới đây là những giải pháp hiệu quả, mang tính thực tế cao mà nhà vườn có thể áp dụng để hạn chế tình trạng rụng que diêm.

Quản lý nước tưới

✅ Sau khi cây sầu riêng đậu trái, cần duy trì độ ẩm đất ở mức ổn định, tránh để đất khô hạn kéo dài rồi tưới dồn dập, vì sự thay đổi đột ngột này dễ làm cây bị sốc và gây rụng trái non.

✅ Việc tưới nước nên thực hiện theo hướng tưới ít nhưng chia đều nhiều lần trong tuần, giúp bộ rễ thích nghi tốt, hoạt động ổn định và hấp thu dinh dưỡng liên tục để nuôi trái.

✅ Bên cạnh đó, cần đảm bảo đất trồng luôn tơi xốp và thoát nước tốt, đặc biệt trong mùa mưa, nhằm hạn chế tình trạng úng rễ – một trong những nguyên nhân làm cây suy yếu và rụng trái.

✅ Nguyên tắc quan trọng: Khi bộ rễ khỏe mạnh, quá trình vận chuyển dinh dưỡng lên nuôi trái sẽ diễn ra đều đặn, từ đó giúp cây giữ trái non hiệu quả hơn.

Cung cấp dinh dưỡng cân đối

✅ Để hạn chế rụng que diêm, cây sầu riêng cần được cung cấp đầy đủ các nguyên tố vi lượng quan trọng, đặc biệt là Bo, Canxi và Kali, đây chính là những yếu tố ảnh hưởng trực tiếp đến khả năng đậu và giữ trái.

✅ Bo đóng vai trò trong quá trình hình thành tế bào, hỗ trợ thụ phấn hiệu quả và giúp cuống trái phát triển chắc khỏe, từ đó giảm nguy cơ rụng trái non.

✅ Canxi giúp tăng độ bền của vách tế bào, làm cuống trái dày và cứng cáp hơn, hạn chế tình trạng gãy rụng trong giai đoạn trái còn nhỏ.

✅ Kali có tác dụng thúc đẩy quá trình vận chuyển dinh dưỡng trong cây, giúp trái phát triển đồng đều, đồng thời tăng độ chắc của cuống trái.

✅ Để đạt hiệu quả cao, nên phun bổ sung bộ Canxi Bo ngay khi vườn có khoảng 50% số hoa nở rộ (bà con có thể tham khảo phân bón sinh học Bloom và Kfruit để bón cho cây cho giai đoạn này), sau đó tiếp tục phun lặp lại định kỳ sau khi đậu trái từ 3 – 5 ngày nhằm duy trì nguồn dinh dưỡng ổn định cho cây.

✅ Giai đoạn sau đậu trái muốn quả chắc cuống, sinh trưởng thuận lợi, nâng cao chất lượng trái bà con có thể tham khảo phun loại phân bón sinh học Mfruit.

Kiểm soát đọt non cho sầu riêng

✅ Để kiểm soát đọt hiệu quả bà con nên hạn chế bón quả nhiều đạm và thực hiện điều này vào giai đoạn trước xổ nhụy khoảng 30 – 45 ngày.

✅ Nếu thấy cây có dấu hiệu đi đọt vào giai đoạn cây ra que diêm, trái non, nuôi dưỡng quả bà con cần dùng hoạt chất hãm đọt từ sinh học. Điển hình như chế phẩm sinh học Siêu chặn đọt, đây chính là loại thuốc chống rụng que diêm sầu riêng hiệu quả, được nhiều nhà vườn tin tưởng dùng cho vườn nhà.

✅ Cách dùng rất đơn giản, bà con cần hòa 1 chai thuốc vào 200 – 300 lít nước và phun đều lên cơi đọt, phun 2 lần, mỗi lần cách nhau 7 ngày vào giai đoạn lá có dấu hiệu già dày, màu xanh thẫm.

Thụ phấn đủ và đúng cách

✅ Một trong những nguyên nhân diễn ra hiện tượng rụng que diêm sầu riêng phải kể đến đó là tỷ lệ thụ phấn không đạt. Khi quá trình thụ phấn không hoàn chỉnh, trái non hình thành yếu và rất dễ rụng sớm.

✅ Để khắc phục, nhà vườn có thể chủ động thụ phấn bổ sung bằng tay vào thời điểm hoa nở rộ, giúp tăng khả năng đậu trái chắc ngay từ đầu. Đồng thời, nên tạo điều kiện thu hút côn trùng thụ phấn tự nhiên như ong, bướm bằng cách hạn chế phun thuốc hóa học trong giai đoạn ra hoa.

✅ Việc tăng cường thụ phấn hiệu quả sẽ giúp nâng cao tỷ lệ đậu trái khỏe, từ đó giảm đáng kể hiện tượng rụng que diêm trong giai đoạn đầu phát triển của trái.

Phòng trừ sâu bệnh định kỳ

✅ Cần theo dõi thường xuyên vườn xem có sự xuất hiện của côn trùng gây hại đặc biệt là bọ trĩ, sâu ăn bông ngay giai đoạn hoa bắt đầu bung nhụy, rầy rệp và nấm cuống.

✅ Hạn chế phun các chế phẩm hóa học, đặc biệt không được phun hóa học vào giai đoạn cây đang đậu trái non. Vì vậy để phòng ngừa an toàn mà vẫn đảm bảo điều trị hiệu quả, bà con nên áp dụng các loại chế phẩm sinh học điển hình như thuốc trị nấm phổ rộng Phy Fusaco và thuốc chuyên trị sâu, côn trùng Mebe Pa.

✅ Ngoài ra còn vệ sinh vườn giúp cây thông thoáng hơn, hạn chế nơi trú ngụ của sâu, côn trùng và giảm bớt môi trường ẩm thấp tạo điều kiện cho nấm bệnh hình thành.

Trên đây là toàn bộ nội dung về tình trạng rụng que diêm sầu riêng, AQ Bice đã chỉ ra những nguyên nhân chính, dấu hiệu nhận biết, tác hại và hướng dẫn bà con các cách xử lý và phòng ngừa an toàn. Hiện tượng này gây ảnh hưởng trực tiếp đến năng suất và chất lượng trái. Vậy nên bà con cần hiểu rõ bản chất để từ đó có hướng xử lý phù hợp theo từng giai đoạn sinh trưởng nhé.